Verlengt u abonnementen of servicecontracten voor consumenten automatisch? Dan kunnen er bepalingen in uw algemene voorwaarden staan waaraan uw klanten niet gebonden zijn — ook wanneer u die voorwaarden al jarenlang gebruikt.

Een uitspraak van het College van Beroep voor het bedrijfsleven van 1 september 2026 laat zien dat onjuiste verlengings- en opzeggingsvoorwaarden ook tot ingrijpen door de ACM en aanzienlijke kosten kunnen leiden.

De praktijk

Een ondernemer bood via haar website een betaald lidmaatschap aan waarmee consumenten konden deelnemen aan puzzel- en winacties.

Volgens de algemene voorwaarden werd het lidmaatschap na het eerste jaar telkens automatisch met één jaar verlengd. Tijdens dat nieuwe jaar konden klanten niet opzeggen. Opzegging was bovendien uitsluitend schriftelijk en met een handtekening mogelijk, terwijl consumenten het lidmaatschap online konden afsluiten. Wie in strijd met de voorwaarden opzegde, riskeerde een boete van driemaal de contributie.

De ACM greep in en legde de ondernemer in 2022 een last onder dwangsom op: zij moest haar werkwijze aanpassen, op straffe van een geldbedrag. Zij moest onder meer de voorwaarden wijzigen, stoppen met het dreigen met de boete en bestaande klanten actief informeren over de aangepaste voorwaarden.

De ondernemer vocht de besluiten aan, maar kreeg bij het CBb geen gelijk.

Het juridische punt

Automatisch verlengen betekent niet dat u een consument opnieuw voor een volledig jaar mag vastleggen.

Voor consumentenabonnementen en overeenkomsten voor regelmatige levering van goederen of diensten geldt als hoofdregel: na stilzwijgende verlenging moet de consument op ieder moment kunnen opzeggen, met een opzegtermijn van maximaal één maand. Voor onder meer kranten en tijdschriften gelden afwijkende regels.

Een bepaling die de consument opnieuw een jaar bindt zonder tussentijdse opzegmogelijkheid, staat op de wettelijke ‘zwarte lijst’. Dat is een lijst met voorwaarden die de wet als onredelijk voor consumenten aanmerkt. De consument kan zo’n bepaling laten vernietigen en is er dan niet aan gebonden.

Wilt u met de consument een nieuwe vaste looptijd van twaalf maanden afspreken? Dan moet hij daar uitdrukkelijk mee instemmen.

Maak duidelijk welk aanbod u doet en welke looptijd en voorwaarden daarbij horen. Alleen het uitblijven van een opzegging is onvoldoende.

Dat verschil bepaalt of u de klant aan de nieuwe jaartermijn kunt houden en betaling over die volledige periode kunt verlangen.

De uitspraak bevat daarnaast twee belangrijke lessen:

– Online afsluiten betekent ook online kunnen opzeggen. De ondernemer mocht geen uitsluitend schriftelijke opzegging met een handtekening verlangen als klanten het lidmaatschap online konden afsluiten.

– Dreigen met een boete kan een agressieve handelspraktijk zijn. De ondernemer gebruikte het boetebeding om druk uit te oefenen op consumenten die wilden opzeggen. Ook die handelwijze was verboden.

Alleen de voorwaarden aanpassen was bovendien niet genoeg. De ACM had de ondernemer verplicht bestaande klanten actief over de gewijzigde voorwaarden te informeren. Een bericht dat alleen zichtbaar was voor leden die op de website inlogden, voldeed niet aan die verplichting.

Doordat de ondernemer niet volledig deed wat de ACM had opgedragen, moest zij uiteindelijk de maximale dwangsom van € 240.000 betalen, vermeerderd met wettelijke rente.

Juridisch scherp – tips voor ondernemers

– Controleer wat er na de eerste looptijd gebeurt. Kijk niet alleen naar de oorspronkelijke contractduur. Kunnen consumenten na automatische verlenging op ieder moment opzeggen, met een opzegtermijn van maximaal één maand? Controleer ook of voor uw type abonnement afwijkende regels gelden.

– Maak opzeggen net zo toegankelijk als afsluiten. Kan een consument het abonnement online afsluiten, zorg dan dat hij het ook online kan opzeggen. Controleer zowel uw voorwaarden als de manier waarop uw klantenservice opzeggingsverzoeken behandelt.

– Informeer bestaande klanten als u onjuiste voorwaarden herstelt. Alleen de tekst op uw website aanpassen neemt de gevolgen van eerdere fouten niet weg. Leg betrokken klanten duidelijk uit wat er is gewijzigd en wat dat voor hen betekent. Heeft de ACM maatregelen opgelegd? Voer die dan volledig en op tijd uit.

– Maak onderscheid tussen consumenten en zakelijke klanten. Voor consumenten gelden extra wettelijke beschermingsregels. Bij zakelijke klanten bestaat doorgaans meer ruimte om eigen afspraken te maken. Gebruik daarom niet zonder meer dezelfde voorwaarden voor beide groepen.

Controleer uw algemene voorwaarden aan de hand van onderstaande vragen

– Maakt u onderscheid tussen consumenten en zakelijke klanten?

– Voldoen uw regels voor verlenging en opzegging aan de wet?

– Kunnen klanten op dezelfde manier opzeggen als waarop zij het contract afsloten?

– Past uw klantenservice die regels ook in de praktijk toe?

– Informeert u bestaande klanten wanneer u onjuiste voorwaarden herstelt?

Voorkom dat onjuiste voorwaarden u geld kosten

Onjuiste voorwaarden kunnen betekenen dat klanten niet hoeven te betalen wat u verlangt, of dat u bedragen moet terugbetalen. Ook kan de ACM ingrijpen. Voert u opgelegde maatregelen vervolgens niet volledig uit, dan kunnen de kosten verder oplopen.

Controleer daarom niet alleen wat er in uw voorwaarden staat, maar ook hoe u ermee werkt: bij verlenging, bij opzegging en bij het herstellen van eerdere fouten.

Contact

Heeft u vragen over stilzwijgende verlenging of uw algemene voorwaarden? Neem vrijblijvend contact met ons op via info@acginter.com.