De praktijk
Steeds meer ondernemingen ontwikkelen software, integreren AI-functionaliteiten in hun producten of dienstverlening of brengen producten op de markt waarin software een essentiële rol speelt. Daarbij wordt vooral gedacht aan innovatie, efficiëntie en nieuwe commerciële kansen.
Veel minder aandacht is er voor een andere vraag: welke juridische risico’s brengt die technologische ontwikkeling met zich mee?
Met de nieuwe Europese Product Liability Directive (Richtlijn (EU) 2024/2853) wordt het productaansprakelijkheidsrecht aangepast aan de digitale economie.
Voor ondernemingen die software ontwikkelen, AI toepassen of producten met digitale functionaliteiten op de markt brengen, kan dat belangrijke gevolgen hebben.
Het juridische punt
De nieuwe Product Liability Directive moderniseert het Europese productaansprakelijkheidsrecht op drie belangrijke punten.
Ten eerste wordt software uitdrukkelijk als product aangemerkt. Daaronder vallen ook applicaties en AI-systemen. Een gebrekkig softwareproduct of AI-systeem kan daardoor onder omstandigheden aanleiding geven tot productaansprakelijkheid.
Ten tweede wordt verduidelijkt en uitgebreid welke partijen aansprakelijk kunnen zijn. Naast fabrikanten en importeurs kunnen onder meer ook gemachtigden, fulfilmentdienstverleners, partijen die een product ingrijpend wijzigen en – onder specifieke voorwaarden – aanbieders van onlineplatforms binnen het toepassingsbereik van de regeling vallen.
Ten derde wordt de omvang van de vergoedbare schade uitgebreid. Naast letselschade en schade aan zaken kan onder voorwaarden ook schade door vernietiging of beschadiging van gegevens voor vergoeding in aanmerking komen.
De Product Liability Directive is een Europese richtlijn. Dat betekent dat iedere lidstaat de regels uiterlijk op 9 december 2026 in nationale wetgeving moet hebben omgezet.
Hoewel de richtlijn grotendeels maximale harmonisatie beoogt, kunnen op onderdelen verschillen ontstaan door nationale implementatie en rechtspraak. Ondernemingen die internationaal actief zijn, doen er daarom verstandig aan deze ontwikkelingen goed te volgen.
Juridisch scherp: Tips voor ondernemers
Is uw onderneming betrokken bij de ontwikkeling, verkoop, import of distributie van producten waarin software of AI een rol speelt? Dan is dit het moment om in actie te komen!
Hoewel de nieuwe regels pas vanaf december 2026 gaan gelden voor nieuwe producten, is voorbereiding nu al belangrijk. Softwareontwikkeling, contracten, kwaliteitsprocedures en verzekeringen worden immers vaak maanden of zelfs jaren vóór de marktintroductie ingericht. Wie wacht tot de implementatie, is feitelijk te laat.
Begin daarom tijdig met de volgende vragen:
- Is duidelijk vastgelegd wie verantwoordelijk is voor de ontwikkeling, het testen, het onderhoud en de beveiliging van de software?
- Zijn verantwoordelijkheden voor software-updates, beveiligingspatches en bugfixes contractueel goed geregeld?
- Beschikt uw onderneming over procedures om softwarefouten tijdig te signaleren, te herstellen en, indien nodig, gebruikers adequaat te informeren?
- Kunt u achteraf aantonen welke softwareversie of update op welk moment aan een klant is geleverd?
- Sluiten uw overeenkomsten met leveranciers, ontwikkelaars en afnemers nog aan bij de nieuwe regelgeving?
- Biedt uw aansprakelijkheidsverzekering voldoende dekking voor risico’s die samenhangen met software en AI?
Contact
Heeft u vragen over de gevolgen van de nieuwe Product Liability Directive voor uw onderneming? Neem vrijblijvend contact met ons op via info@acginter.com.